Hvað eru margar vefsíður á netinu?

Svar

Þessari spurningu má með réttu líkja við spurninguna Hvað eru mörg sandkorn í heiminum? Þegar fengist er við þá spurningu má þó vera ljóst að sandkornin eru endanlega mörg en þegar rætt er um vefsíður er það ekki ljóst og raunar má segja að þær séu óendanlega margar.

Síðustu ár hafa vinsældir forritunarmála á borð við PHP, ASP og JSP, sem búa til kvikar (e. dynamic) vefsíður um leið og notendur kalla á þær, aukist mjög. Í kjölfarið er erfitt að tala um fjölda vefsíðna þar sem hver síða á vefsetri sem nýtir þessa tækni er í raun ekki til fyrr en notandi kallar á hana. Áður en þessi tækni kom til sögunnar voru langflestar vefsíður sístæðar (e. static) og þurfti því að búa þær til og dagrétta handvirkt.

Þannig má segja að vefsíðunum sem liggja á vefþjónum og bíða þess að notendur sæki þær hafi jafnvel fækkað en þeim vefsíðum sem hver netnotandi getur beðið vefþjón um að búa til og síðan sótt hefur fjölgað upp úr öllu valdi.

Til dæmis má ímynda sér vefþjón sem býr til einfalda síðu fyrir hvern notanda sem heimsækir hann. Á síðunni væri einungis talan pí með ákveðnum fjölda aukastafa (sem í raun eru óendanlega margir), en sá fjöldi væri ákveðinn á slembinn (e. random) hátt, til dæmis út frá nákvæmri tímasetningu og IP-tölu hvers gests. Þessi eini vefþjónn hefur þá möguleika á að búa til óendanlega margar mismunandi vefsíður.

Við getum tekið sjálfan Vísindavefinn sem dæmi um þetta sem hér hefur verið sagt. Við vitum í rauninni ekki hversu margar "vefsíður" notendur geta kallað fram frá vefþjóninum. Það eina sem við vitum fyrir víst er að fjöldi svara er að nálgast 3000 þegar þetta er skrifað í lok janúar 2003. En í lok hvers svars eru alltaf nokkur efnisorð og þegar smellt er á eitthvert þeirra birtist síða með lista um spurningar sem það vísar á. Við höfum ekki tölu á þessum efnisorðum. Sömuleiðis getur notandinn kallað fram margar mismunandi síður með spurningalistum frá mismunandi efnisflokkum og svo framvegis og svo framvegis. Fjöldi síðna sem starfsmenn vefsins geta kallað fram er síðan margfalt meiri en sá sem gestir geta séð.

Ef til vill væri vænlegra að spyrja um fjölda vefsetra (e. websites) í stað þess að miða við síður (pages). En þá þyrfti að byrja á því að skilgreina hvað átt er við með vefsetri. Kannski væri til dæmis hægt að miða við skráða aðila sem standa að efni á veraldarvefnum. Segjum að skilgreining lægi fyrir og menn hefðu talið vefsetrin samkvæmt henni miðað við tiltekinn dag. Þá er eins víst að talan mundi stórhækka á næstu dögum, vikum og mánuðum, þannig að þessi þekking yrði harla fljótt úrelt.

Við búumst engu að síður við því að fjöldi vefsetra í heiminum í dag skipti tugum milljóna.

En meginatriðið gagnvart upphaflegri spurningu er það að fyrir fimm árum hefði hún líklega haft skýra merkingu; henni hefði verið svarað með fjölda handgerðu, sístæðu síðnanna sem nefndar voru hér á undan. En slíkt svar mundi ekki lengur lýsa neinum markverðum raunveruleika. Og sjálfsagt á fjöldi vefsetra eftir að þróast á sömu leið á næstunni, að tölur um hann gefi heldur litla hugmynd um síbreytilegan veruleika.

Frekara lesefni af Vîsindavefnum:

• Hver er mest sótta heimasíðan á veraldarvefnum? eftir Heiðu Maríu Sigurðardóttur
• Hver var fyrsta heimasíðan og hvar er hægt að finna hana? eftir Hauk Hannesson
• Hver var upprunalegur tilgangur netsins? eftir Daða ingólfsson
• Hvenær tengdist Ísland við Internetið? eftir Maríus Ólafsson
• Talsverður ruglingur virðist vera í orðabókum varðandi web site og web page. Hvort er hvað? eftir Guðrúnu Kvaran